Nhớ bát cháo canh Ba Đồn

Cháo canh có mặt gần như khắp các vùng phía bắc miền Trung, đặc biệt là Quảng Trị, Quảng Bình.
Nhưng bát cháo canh quê hương Ba Đồn, phía Bắc sông Gianh lại khác. Cháo không nấu từ tôm, cá lóc, hay nguồn cá nước ngọt, mà bát cháo dậy khói từ con cá Biển Đông.

Một người bạn ở Quảng Trạch rủ chúng tôi về chơi, mỗi bận ghé thăm vùng đất có Đèo Ngang là mỗi lần lạ lẫm với món cháo canh Ba Đồn. Từ mấy trăm năm trước, món cháo có cả một câu chuyện truyền khẩu nhớ thương lứa đôi.

Bát cháo của mối tình bên sông

Chuyện kể rằng, một bữa mùa đông, khi đàng Trong đàng Ngoài còn phân tranh, dòng sông Gianh là giới tuyến. Một người lính canh đồn bên mô đất sông Gianh của nhà Trịnh đã ngã lòng với một người con gái phía bờ Nam nhà Nguyễn. Người con gái vốn con nhà của một thuyền ngư dân đánh bắt trên biển, tuy là chia giới tuyến, nhưng buôn bán hoặc đánh bắt vẫn cứ giao thoa nhau. Phía Nam sông Gianh có món cháo canh vẫn thường đưa về bán cho các đồn ở bờ Bắc. Lính lệ vừa ăn vừa thổi trên những chiếc thuyền nhỏ ven trảng cát, phải ăn vội vàng vì sợ quan cai phát hiện mua đồ phía nam, sợ lệnh trên phạt nặng vì lơ là canh phòng.

Nhưng “sương khói” của bát cháo cứ quấn lấy lòng người phía bắc, rồi một lính canh đã phải lòng người con gái bán cháo canh rày đây mai đó trên sông. Và rồi họ cũng ở với nhau, nhưng khi biết chuyện, họ lại bị cấm thuỷ chung, người đàng Trong không được cưới người đàng Ngoài. Khóc hết nước mắt, đôi trai gái ở miền thảo dã biên thuỳ chỉ xin cùng ở lại phía Bắc một đêm. Cũng vì nghĩa tình, cai lính đã cho phép cô gái thả neo phía ngoài đồn, đêm đó thuyền nổi lửa to hơn thường lệ. Thì ra cô gái nấu một nồi cháo thật lớn để đãi cả đồn lính canh. Món cháo cô thường nấu là cá từ sông Gianh đánh bắt được, nhưng hôm đó, cô suy nghĩ thoáng qua, nấu cháo cá của dòng sông này, lỡ ai hỏi bắt cá phía nào cũng…khó nói. Vậy nên cô đã mua cá biển của ngư dân đánh bắt từ phía biển để nấu cháo buổi chia ly.

Bữa sáng, chị dọn những bát cháo trên mẹt lá, mời những người lính phía đồn của chúa Trịnh bên mô đất sông Gianh. Họ xì xụp ăn, cái vị lạ, nồng thơm mùi biển, có người hỏi, sao không thấy cá sông Gianh; có người hỏi, cá biển bắt đàng Trong hay Ngoài? Người con gái vô danh ấy nói: “Cá ở biển thì làm sao phân biệt được đâu là Trong là Ngoài được. Cá đều của biển quê cha đất tổ. Mời các thầy đội cùng ăn”. Không ngờ câu nói đó, những người lính quý thương tấm lòng, đã xin cho người con gái phía đàng Trong làm dâu người lính canh phải lòng, nhưng chỉ với một điều kiện, anh phải giải ngũ. Từ đó, họ về phía sau, mở món cháo canh bán cho những người đi chợ tụ hội về Ba Đồn.

Cháo canh của người… du mục

Thật ra cháo canh Ba Đồn của ngày xưa vẫn không khác ngày nay là mấy. Đó là món ăn rất dân dã, không hề cầu kỳ, chỉ khác xưa không nêm nếm bột ngọt mà bằng ruốc biển. Mấy trăm năm món cháo tồn tại xứ Ba Đồn đều nấu từ con cá biển như cá nục, cá trích, cá ngừ, cá thu, cá ngứa, cá chim...đều ngon ngọt đậm đà. Nước dùng được hầm từ xương cá, cá luộc rồi vẽ thịt cho vào bát. Sợi cháo làm từ bột gạo, dùng ống tre dằn đều, cắt sợi cho vào nồi nước dùng đang sôi, chín tới, bỏ hành tiêu, nén múc ra bát; khói lên thơm, vị cháo canh ngọt đáo để. Kiểu nấu này ngày nay miệt Nam, Nam Trung bộ gọi là bánh canh.

Ba Đồn xưa là vùng chinh chiến liên miên của mấy trăm năm phân tranh, nên món này còn được truyền như bát cháo canh du mục. Cháo canh Ba Đồn bán từ sớm ở góc chợ bò, chợ phiên, thu hút thực khách khắp vùng hoặc cho những ai đi Bắc vào Nam đều ghé lại thưởng thức. Vậy, mà tính “du mục” của nó như không mất đi. Dù đã sang thế kỷ 21, nhưng chốn ngồi ăn bát cháo ở Ba Đồn vẫn y như chỗ ngồi của trăm năm trước.

Bàn ăn đơn giản, băng ghế dài làm thượt, người địa phương gọi là đòn bào, ghế dài có khi cả hai mét, cứ vài ba người tụ lại, không quen biết nhau ngồi một băng, cứ ngồi vào là người bán bưng ra. Ăn bát cháo gốc gác vùng đất này mới biết người bản địa tài hoa lịm hồn trong cách dùng các loại cá biển nấu cháo, nó không gây tanh mà thơm ngon lạ thường bởi cách hấp cá...

Ngày nay, những ngư dân ven biển Quảng Trạch không chỉ đánh bắt vùng lộng mà còn đóng thuyền lớn đánh cá ở Hoàng Sa, người Ba Đồn lại có thêm phong vị món cháo cá biển Hoàng Sa. Anh bạn tôi vẫn thường mua cá đánh bắt từ những thuyền đi Hoàng Sa về đãi khách. Bưng bát cháo lên giữa chộn rộn cuộc sống hôm nay, vẫn nhớ vô cùng bao sức lực tiều ngư sớm hôm chống chọi bất trắc để đưa về phía bờ hương vị biển cả quê nhà.

Lạ miệng cháo canh Quảng Bình

Du lịch, GO! - Theo Sàigòn Tiếp Thị, internet

Read More

Cà đắng, rau djam tang: đặc sản của người Êđê.

Các dân tộc ở Tây Nguyên nói chung, người Êđê ở Dak Lak nói riêng sống gần gũi với núi rừng, từ nguồn cung cấp thực phẩm dồi dào này đã cho họ những món ăn ngon không thể thiếu trong cuộc sống và không lẫn vào các món ăn nào của dân tộc khác.

Cà đắng là một loại cà dại mọc nhiều trên rừng, trên nương rẫy, sau này được người dân mang về trồng trong vườn nhà, ra quả quanh năm. Quả cà đắng giống cà pháo nhưng nhỏ hơn, có gai, màu xanh sọc đốm trắng, đặc biệt có vị đắng rất đặc trưng.

Cà đắng được chế biến thành nhiều món ăn khác nhau trong bữa cơm của dân tộc Êđê như nấu với cá tươi, cá khô, tép khô, thịt rừng hoặc cà đắng um với ếch... Ba loại gia vị không thể thiếu để tạo nên mùi vị độc đáo của các món từ cà đắng là ớt, lá é (lá quế xanh), lá và củ nén (gần giống lá hẹ).

Có lẽ ngon nhất, độc đáo nhất vẫn là món canh cà đắng nấu với nội tạng bò và wêc êmô (phèo bò). Món ăn hấp dẫn bởi vị đắng đằm thắm của cà đắng kết hợp với vị ngọt của nội tạng, mùi thơm của phèo bò và vị cay xé lưỡi của ớt, sự đậm đà, thơm lừng của lá é, lá và củ nén. Tất cả tạo nên một khẩu vị rất lạ, rất riêng của núi rừng.

Người Êđê chế biến món canh cà đắng không cầu kỳ mà dân dã, đơn giản đến bất ngờ. Cà đắng khứa đôi hoặc bốn, ngâm nước muối pha loãng, đợi canh sôi mới cho vào. Sau khi cà chín, cho thịt và phèo bò vào cho đến khi thịt nhừ. Cũng có thể cho các loại rau rừng vào trong canh tạo ra hương vị rất lạ mà vẫn thơm ngon, hấp dẫn người thưởng thức. Sau khi đã nhấc nồi canh ra, giầm nát cà, rồi bỏ thêm lá é, lá và củ nén, thế là có một nồi canh cà đắng nấu với thịt, phèo bò thơm lừng.

Ngoài nấu chín, người Êđê còn ăn cà đắng sống, bằng cách giã nát cà rồi cho thêm gia vị: muối, ớt, bột ngọt, lá é, lá và củ nén. Món này rất cay, đậm đà, ăn được rất nhiều cơm. Người Êđê không có điều kiện đi chợ thường xuyên, nên các món ăn chế biến từ cà đắng rất gần gũi và thiết thực.

Bên cạnh cà đắng, rau djam tang cũng là một trong những “đặc sản của rừng” được người Êđê hay sử dụng để nấu nướng trong bữa ăn hằng ngày. Rau djam tang thường mọc ven sông Krông Ana, Krông Knô và sông Sêrêpôk. Do môi trường sống thay đổi, cộng với sự diễn biến thất thường của thời tiết, nên giờ đây djam tang dần dần khan hiếm.

Trong sáu tháng mùa khô ở Tây Nguyên, rau djam tang già cỗi, để đến mùa mưa rau trỗi dậy, vươn những mầm chồi nõn nà. Những năm trước đây, rau djam tang mọc ven sông rất nhiều. Có lẽ vì sống ven bờ sông, nên rau djam tang có thân mảnh, mềm mại hơn bất kỳ loại rau rừng nào khác.

Có lẽ, djam tang là một loại rau “nữ hoàng’’, vì sự dễ gãy cũng như sự dễ bị bầm úa của ngọn rau. Djam tang có thể nấu với nhiều món ăn khác nhau như nấu với cá suối, cá cơm, măng le, nấm và thịt rừng. Một trong những món ăn ngon nhất khi nấu rau djam tang, đó là nấu với cá suối.

Món canh này có vị ngọt của djam tang và vị bùi của cá suối, kết hợp hài hòa tạo nên vị ngọt bùi đọng lại khó quên. Ngoài ra, rau djam tang còn được dùng để muối chua chấm với các loại thịt, cá nướng. Với sự thơm ngon, hấp dẫn của món djam tang, không ai có thể cưỡng lại mùi vị độc đáo và rất riêng này…

Du lịch, GO! - Theo Y Minh Tuệ (Đắk Lắk Online), internet

Read More

Ốc lông xấu xí mà ngon

Có thể kể một số loại ốc ngon dọc biển miền Trung như: ốc vú nàng, ốc nón, ốc gai, ốc bướm, ốc giấm, ốc hương… Và trong đó, không thể không nhắc đến một loại ốc có tên hơi lạ nhưng thịt cực kỳ ngon như một đặc sản: ốc lông.

Ốc lông thường sống bám trong các rạng san hô, nhất là vùng bờ biển có nhiều gành đá, hang hốc. Mỗi độ trăng sáng hoặc dịp đầu tháng, nước thuỷ triều rút, những người sống quanh vùng biển thường ra gành biển đeo gương lặn bò bắt từng con ốc trong các hốc đá.

Nếu hôm trúng luồng ốc bám nhiều, có thể bắt được vài ký. Loại ốc này trung bình to khoảng nửa cổ tay người lớn, hình thù như con ốc quắn, ốc nhảy nhưng bên ngoài con ốc này màu nâu đen, nhiều gai, lông lẫn rong rêu bám đầy, đen trùi trũi xù xì như một cục đá.

Xấu xí vậy nhưng thịt của nó ngon tuyệt, ngon đến nỗi nếu bắt được, nhất nhất họ chỉ dành đãi khách hoặc cả nhà cùng thưởng thức chứ không hề bán buôn. Thường, ốc lông bắt về, ngâm trong nước ngọt độ vài giờ cho nhả hết bùn rong lẫn những thức ăn rồi rửa sạch mới chế biến.

Trước khi chế biến, nhất thiết phải “phẫu thuật” cho từng con bằng cách dùng dao chặt mặt sau – phần lưng ốc một lỗ sao cho bên ngoài thông với bên trong con ốc. Khi đó, hấp cho gia vị mau thấm đều vào phần thịt ốc và khi ăn lấy phần thịt ra dễ dàng hơn.

Ốc lông có thể nướng lửa than cũng rất ngon nhưng nhiều người vẫn ưa thích món hấp sả cho nó… đúng bài. Kỳ thực, loại ốc nào cũng ưa sả, khi trộn gia vị hễ có sả khử vào là chất tanh biến mất, chỉ còn lại mùi thơm và hương vị đặc thù của ốc.

Ngon hơn các loại ốc khác ở chỗ, phần thịt ốc lông sau khi hấp không teo lại mà còn nguyên, lại dai, ngọt, thơm hơn gấp nhiều lần loại ốc khác. Muối tiêu chanh hoặc nước mắm gừng, vài lá rau răm non là những gia vị ăn kèm với ốc phù hợp nhất. Thịt ốc lông là một đặc sản quý, vỏ ốc còn được nhiều người chế biến hàng mỹ nghệ tuyệt đẹp.

Du lịch, GO! - Theo Mỹ Tuyết (Sàigòn Tiếp Thị), internet

Read More

Ngọt thơm chim mía Tây Sơn

Đến với thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định, quê hương của Quang Trung Nguyễn Huệ, một vùng trung du bán sơn địa, với lưu vực sông Kôn từ xưa bạt ngàn đồng mía.

< Chim mía là loại chim nhỏ như chim sẻ, có màu lá úa thường xuất hiện vào những tháng cuối đông và đầu xuân.

Trong đồng mía bạt ngàn của đất Tây Sơn ấy, có một loài chim nhỏ, cư trú từng đàn lớn, người ta gọi đó là chim mía Tây Sơn. Món đặc sản này nổi tiếng đến mức, du khách gần xa khi đến đây đã để lại câu nói:

Ai về Kiên Mỹ, Phú Phong
Ăn con chim mía thỏa lòng ước ao

Chim mía nhỏ như chim sẻ, tuy nhiên chân và mỏ dài hơn. Muốn đánh bắt chim mía, người ta dùng cái trủ như tấm lưới, căng suốt bờ ruộng cao hơn ngọn mía, cầm sào dài đập vào lá mía, rung đuổi chim và lần lượt chúng chuyền dần vào trủ. Những chú chim mía béo tròn sau khi vặt lông, hơ qua lửa cho cháy hết lông tơ, còn lại như một miếng thịt nạc, sau đó rửa sạch mổ moi ruột rồi ướp gia vị.

Món ngon nhất là chim nướng và rô-ti. Muốn nướng người ta mổ banh chim, ướp gia vị rồi ép vào cặp tre “đưa” trên lò than hồng, lật vài lượt, mỡ chảy ra xèo xèo, thơm nức mũi. Còn rô-ti thì chỉ cần thả vào chảo dầu đậu phọng vừa sôi, chỉ mươi phút là chim đã vàng ruộm, xương thịt giòn tan. Những chú chim xếp ra đĩa, rắc lên trên ít hạt mè rang hay một ít lá chanh cho đẹp mắt là có thể thưởng thức. Chim mía “ngon” mắt từ màu vàng ươm, đến ngon miệng ở độ giòn, dai, vị ngọt đậm đà. Cùng với một chén muối tiêu chanh, thêm chút rượu nếp chính hiệu Bàu Đá hay rượu nguyên chất từ đậu xanh đặc sản của xứ Bình Định thì không có gì tuyệt bằng.

Đồng mía Tây Sơn - Phú Phong giờ vẫn ngát xanh, là chỗ cho chim mía ngày càng nảy nở sinh sôi, đủ sức đãi mời du khách gần xa.

Du lịch, GO! - Theo Khánh Nam (báo Cần Thơ), ảnh internet

Read More

Sứa - món ăn chơi mùa hè

Mỗi món ăn chơi, thường có những cách chế biến khác nhau; đôi khi cầu kỳ, nhưng nhiều lúc vô cùng đơn giản. Sứa là món ăn chơi mùa hè đã lấy được cảm tình của nhiều người ăn với tính mát lành, khi ăn thấy giòn sần sật và có thể ăn ngay sau khi mua về.

Sứa chỉ có một mùa trong năm. Hè về, sứa bắt đầu nổi nhiều ngoài biển, mùa sứa đã về. Khi được các ngư dân vớt lên thì sứa có màu trắng ngà, mềm; nếu không quen, người dùng sẽ thấy ớn ngại bởi vẻ ngoài mềm nhũn của loại hải sản này. Tuy nhiên, nó lại là món ăn chơi khoái khẩu, không chỉ với dân nhậu, mà cả với những đứa con nít ham ăn và thích đồ lạ. Khi được vớt lên khỏi nước biển, sứa được ướp lạnh và nhanh chóng chuyển đến nơi tiêu thụ để đảm bảo độ tươi ngon của mẻ sứa mới.

< Nước chấm ngon nhất dùng với sứa chính là mắm tôm, pha cùng đường, chanh và ớt.

Từ những bãi đổ sứa, người mua với mục đích bán lẻ cho người dùng phải ngâm sứa với vỏ vẹt (vẹt là một loại cây trồng ở vùng nước lợ ven biển) giúp cho sứa không tanh, và không bị khai (vị khai đặc trung của những đồ biển). Nếu không chế biến khéo léo, sứa sẽ bị khai nồng rất khó ăn.

Sứa ăn được khi chuyển sang màu hồng gụ như màu bã trầu sau một thời gian ngâm với vỏ vẹt. Người bán lẻ sẽ xếp sứa thành từng lớp trong một cái chậu nhỏ phía trên được đè bằng những vật dụng bằng sành (thường là những cái đĩa) để sứa không bị trồi lên khỏi mặt nước có vỏ vẹt. Khi có khách, người bán sẽ cắt nhỏ những miếng sứa bằng 2 đầu ngón tay một, xếp trong những chiếc đĩa, thêm rau thơm và nước chấm.

< Sứa được xếp từng lớp trong những chậu nhỏ, trên được đè bằng những đĩa sứ dùng để bán dần cho người ăn.

Điều đặc biệt nhất chính là con dao cắt sứa, không phải là những con dao thông thường làm bắng sắt, bằng inox nhưng chúng ta thường dùng, mà sứa được cắt bằng con dao tự chế từ phần cật của một ống nứa (nứa là loại cây họ hàng nhà tre nhưng lóng dài và dẻo hơn). Người bán cho biết, con dao đặc biệt đó sẽ giúp cho sứa không bị tanh (vị kim loại) khi có phản ứng giữa nước có chất vỏ vẹt và kim loại từ dao.

Người Hà Nội thường gọi sứa là món ăn chơi thứ thiệt của mùa hè, bởi trái với cách chế biến đơn giản của nó thì việc thưởng thức sứa của người Hà Nội lại cầu kỳ hơn nhiều. Nước chấm sứa, không gì ngon bằng mắm tôm được pha thêm chút đường, chanh (quất) và vài lát ớt. Cùng với đó là món rau (thơm) kinh giới, ăn kèm với dừa non thái mỏng và đậu nướng thái con chỉ bằng ngón tay một. Khi ăn sứa kèm với các thức trên sẽ thấy miếng sứa có vị bùi của đậu phụ nướng, vị béo của dừa non cộng với cảm giác man mát nơi chân răng, cái giòn sần sật của sứa.

< Khi sứa ngả sang màu bã trầu chính là lúc sứa đã có thể ăn được sau khi ngâm với nước có vỏ cây vẹt.

Tuy nhiên, không cần cầu kỳ như người Hà Nội ăn, đơn giản như đúng cách chế biến sứa, người vùng biển quê tôi chỉ cần có bát nước chấm bằng mắm tôm loại ngon, vài quả ớt tươi cộng với vài cọng rau kinh giới, món sứa chấm mắm tôm cũng trở thành đặc sản mát lành. Điều đáng nói, sứa không chỉ dùng cho những người hay nhậu; bất kể ai, những đứa trẻ quê tôi cũng có thể đánh chén ngon lành (kể cả kèm rau sống) mà không bị đau bụng như những thứ đồ ăn sống khác.

Những người sành ăn thường không chọn miếng sứa mềm mịn và trong suốt, mà nơi ngon nhất của sứa chính là những miếng chân sứa. Vẫn vị mát lành, nhưng chân sứa giòn hơn phần thân, đồng thời được bán đắt hơn những phần khác trên thân con sứa. Chính vì thế, chỉ có thể đến cuối chậu hoặc thật sự quen biết với người bán mới được bán cho miếng chân sứa ngay từ khi sứa còn nguyên chậu.

Nếu để lỡ qua một mùa hè, những người muốn ăn sẽ phải đợi đến mùa hè sau. Hoặc nếu chưa thử lần nào, lần đầu ăn sứa, bạn sẽ thấy ngại ngại bởi vị mặn mặn nơi đầu lưỡi cùng những lo lắng cách ngâm sứa đơn giản với vỏ vẹt sẽ khiến bạn đau bụng. Tuy nhiên, nếu đã thử một lần, lần nữa đi qua hàng sứa bạn sẽ muốn dừng lại để thử lần thứ hai; thậm chí, chỉ nghĩ đến món này, bạn đã muốn ăn và phóng vù đến nơi có bán món ngon dân dã này.

Du lịch, GO! - Theo Hạnh Thư (Thời Báo Kinh Tế Sàigòn), internet

Read More

Rau dừa chấm mắm kho

Ngoài các loại rau củ được trồng thành vườn, ở miền Tây còn có một nguồn cung cấp nhiều loại rau đa dạng và vô cùng phong phú. Đó là các loài rau củ ngoài đồng ruộng, trên núi, trong rừng hoặc dọc theo các bờ ao, kênh ngòi, sông suối…

< Rau dừa.

Theo các chuyên gia ẩm thực, rau mọc tự nhiên là loại rau sạch vì chúng không bị tác động bởi phân bón, hóa chất và các loại thuốc trừ sâu bệnh. Do đó, nhiều người dân ở thành thị cũng như thôn quê ngày càng có xu hướng chọn rau sạch làm nguyên liệu thực phẩm cho gia đình.

Trong số các loài rau dại có những thứ vừa là món ăn vừa là vị thuốc nên được nhiều người yêu thích, coi như món ngon quý như rau nhút, rau ngỗ, rau cải trời, rau ngành ngạnh, rau dền, rau dừa… mỗi loại đều có tác dụng bổ dưỡng khác nhau, đặc biệt là rau dừa.

Rau dừa còn gọi là rau dừa nước, thường mọc hoang trên các ao hồ, lung bào, đầm lầy. Thân rau mềm, lá nhỏ, hoa màu trắng, đặc biệt trên cọng rau mang nhiều phao xốp giúp cho thân cây nổi lên mặt nước dễ dàng.

Rau dừa có vị ngọt nhạt, tính mát, tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu. Theo dược sĩ Lê Kim Phụng (Đại học Y Dược TPHCM), thành phần rau dừa chưa nhiều protid, glucid, chất xơ và các chất khoáng. Rau dừa có thể chữa trị đường tiết niệu như viêm bàng quang, tiểu buốt, tiểu gắt… bằng cách dùng tươi hoặc khô dưới dạng thuốc sắc. Theo kinh nghiệm dân gian, rau dừa tươi có thể giã nhỏ đắp nơi mụn nhọt, sưng lở.

Trong các bữa ăn đạm bạc, bà con nông dân thường dùng rau dừa rửa sạch, bóp gỏi chấm nước cá kho, chấm tương chao, đặc biệt rau dừa nấu với mắm kho sẽ trở thành một món ngon tuyệt diệu, mùi vị đặc trưng, khó có loại rau nào bì kịp.

Mắm kho phải là thứ mắm sặt chính gốc. Sau khi nấu sôi, lược sạch, cho thêm nước dừa tươi vào vừa đủ mặn, ngọt... Thường người ta bắc nồi mắm lên bếp gaz mini hoặc bếp than hồng để giữ độ nóng đều. Tiếp theo, người ta cho thêm thịt, cá, tép, lươn hoặc bất cứ một thứ hải sản nào cũng được, ngon nhất là cá ngác.

Người ăn chỉ cần ngắt từng khúc rau dừa chấm vào mắm là sẽ có một món ăn như ý. Ngoài rau dừa ra, người ăn còn có thể kèm thêm rau ngỗ, rau đắng, dưa leo, chuối chát.

Những ai thích cầu kỳ có thể trộn gỏi gồm rau dừa, bông súng, dừa nạo rồi trộn đều lên dùng chấm mắm kho. Hấp dẫn nhất là chan mắm vào chén bún trộn gỏi, vừa nhai vừa thưởng thức. Lúc đó người ăn mới cảm nhận được hương vị độc đáo của rau dừa, vừa nồng nàn, vừa ngọt, chát, thơm, giòn, lại hòa quyện cùng thứ nước chấm béo, ngọt, mặn, chua, cay… ai ăn một lần sẽ nhớ mãi.

Du lịch, GO! - Theo Thiên Phúc (Thời Báo Kinh Tế Sàigòn), internet

Read More

Ngọt thơm mực ống ghém lá mà ca

Mỗi con mực với lá mà ca thành một cuốn, chấm với chén nước mắm “rin” dằm với trái ớt sẻ xanh. Thịt mực ngọt, lá mà ca chát át mùi tanh của mực, chấm trong nước mắm cay và thơm. Ngọt thơm, chát cay, ăn xong cuốn này muốn thêm cuốn nữa.

< Mực ống hấp.

Lần đầu tiên tôi được đến Bãi Gốc, xã Hòa Tâm, huyện Đông Hòa (Phú Yên) để ngắm một bãi biển với vẻ đẹp tự nhiên và hoang sơ. Thật thú vị và bất ngờ giữa một động cát mênh mông nắng nung chói chang lại có một bãi biển đẹp hút hồn du khách. Bãi Gốc nằm trên một địa hình rộng bằng phẳng trải dài trên 5 Km nối với bãi Bàng và nam Vũng Rô.

Bãi và bờ biển có độ dốc thoai thoải, cát mịn trắng phau, mặt nước biển luôn trong xanh yên ắng tựa như mặt nước hồ thu. Trưa hè, vừa đặt chân tới bãi biển là muốn nhảy ùm xuống nước để thỏa thích ngụp lặn, hít thở không khí trong lành, đắm mình sảng khoái trong làn nước mát rượi mơn man thịt da.

Nhưng có lẽ hấp dẫn hơn là sau cuộc thư giãn là được thưởng thức những món đặc sản của các ghe thuyền đánh bắt tại đây đưa vào bờ với các loài tôm cá còn tươi hấn, vẩy đành đạch như: cua ghẹ, tôm, cá thu ảu, cá mú đỏ, cá nục ú, quỳnh đế, mực ống, mực nang… được các quán chế biến tại chỗ và theo nhu cầu của khách.

Trong thực đơn các loài đặc sản biển từ bãi Gốc có một món mà người ăn cảm giác lạ miệng, bụng no, mắt vẫn thèm thuồng. Đó là món mực ống ăn ghém với lá mà ca.

Trong dân gian có câu: “Ăn trái mà ca uống ba thang thuốc, ăn trái mào gà vác cuốc đi chôn”. Cây mà ca và mào gà là hai loại cây hoang dại bụi bờ, thân cây chỉ làm củi đốt nhưng trái của nó ăn nhiều sẽ gây ngộ độc và bệnh sốt rét. Không ngờ người dân tại đây lại dùng lá mà ca để ăn ghém với mực ống. Lá mà ca vị chát và ngon ngót thơm như lá đinh lăng. Mực ống bỏ vào nồi hấp vớt ra đĩa còn hâm hấp nóng, lá mà ca rửa sạch cuốn với bánh tráng Hòa Đa, chấm với nước mắm nguyên chất Hòn Yến. Bánh tráng nhúng nước ướt đều đặt trên mâm, trải lót lá mà ca trên bánh tráng, gắp mực ống xếp chồng lên rau.

Mỗi con mực với lá mà ca thành một cuốn, chấm với chén nước mắm “rin” dằm với trái ớt sẻ xanh. Thịt mực ngọt, lá mà ca chát át mùi tanh của mực, chấm trong nước mắm cay và thơm. Ngọt thơm, chát cay, ăn xong cuốn này muốn thêm cuốn nữa. No “cành hông”, du khách có nhu cầu nghỉ trưa leo lên cánh võng được mắc sẵn dưới những tán bàng và rừng dương “phèo” một giấc, chiều lên xe trong tâm trạng khoan khoái.
Về nhà rồi vẫn nhớ hoài món mực hấp ăn ghém với lá mà ca ở Bãi Gốc.

Du lịch, GO! - Theo Mạnh Minh Tâm (báo Dân Việt), internet

Read More

Mì Quảng sông Vệ

Mì Quảng là món ẩm thực truyền thống của người Quảng Nam, cũng như nem Chợ Huyện của người Bình Định, cá bống sông Trà kho tiêu của người Quảng Ngãi. Thế nhưng, thưởng thức món mì Quảng ở một miền đất không phải Quảng Nam, mà thật ngon, kể cũng là độc đáo.

Trên đất Quảng Ngãi, người sành điệu có thể  tìm món mì Quảng ở hai nơi là thị trấn Châu Ổ (Bình Sơn) và thị trấn Sông Vệ (Tư Nghĩa). Bình Sơn thì dễ hiểu, vì đó là vùng đất liền kề Quảng Nam. Còn ở Sông Vệ - thị trấn chơi vơi khoảng giữa cung đường xuôi ngược, thư thả bên dòng Vệ giang lại gặp những quán mì Quảng lừng danh.

Cách đây gần 20 năm, trong một lần gặp tại Đà Nẵng, tôi có nghe nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu kể câu chuyện tiếu lâm phổ biến hồi 9 năm kháng Pháp, nhắc đến anh chàng người Quảng Ngãi mê cô vợ Quảng Nam vì “nặng lòng” với món mì Quảng do chính cô ấy làm. Ngồi kề ông, bỗng nhiên tôi buột miệng, hỏi có phải chuyện này xảy ra ở sông Vệ. Ông cười, trả lời đúng kiểu Quảng Nam: Hì, hổng phải Sông Vệ thì ở đâu?

Bà Dương Thị Như Hoa, nay vừa tròn thất thập, chủ tiệm mì  Quảng “Bà Ngọc” nổi tiếng nhất thị trấn Sông Vệ kể: Năm 1947, lúc bà lên 6 tuổi, gia đình chuyển từ Điện Bàn vào Quảng Ngãi để lánh giặc Pháp. Với một ít vốn liếng nhỏ nhoi cùng đôi bàn tay khéo léo, bố mẹ bà quyết định mở quán mì chế biến theo kiểu Quảng Nam, mà bấy giờ khắp vùng Sông Vệ chẳng có ai biết béo bùi cay ngọt ra sao, trừ mấy ông bà Quảng Nam đi kháng chiến. Chỉ một thời gian ngắn, cái hàng quán chẳng đề biển tên, biển hiệu đã trở nên nổi tiếng với thương hiệu “Mì Quảng bà Ngọc” – gọi theo tên bà chủ quán.

Bà Hoa nay vừa tròn thất thập, nghĩa là đã 64 năm, kể từ ngày ông bố Quảng của bà xay mẻ bột gạo đầu tiên từ những hạt thóc ăn nước sông Vệ bằng chiếc cối đá La Hà (Tư Nghĩa) để mẹ bà làm ra những sợi mì chuẩn bị cho ngày khai trương cái hàng quán đơn sơ bên bờ sông Vệ.

Thực khách quen thuộc ban đầu là mấy ông anh, bà chị Quảng Nam theo kháng chiến, sau đó dần dần là bà con trong vùng và giới văn nghệ sĩ Liên khu V. Mẹ mất, bà Hoa trở thành người đảm đương hàng quán. Món mì Quảng phiên bản sông Vệ ngày càng định hình. Sợi mì nhà bà tự làm. Nước chan chế biến theo cách bà mẹ truyền lại. Giá đỗ xanh sông Vệ. Ớt sông Vệ. Rau xanh sông Vệ. Con tôm sông Vệ. Bánh tráng sông Vệ… Bà Hoa nhắc đến sông Vệ với giọng điệu đầy tự hào. Bà chủ mà tự tin đến vậy, biết ngay là quán ngon.

Mà ngon thật. Lát gan heo trong tô mì của bà thì quá tuyệt. Thơm và bùi. Cọng giá đỗ cắn giòn tan, con tôm sông bóc vỏ màu đỏ tươi. Sợi bún màu vàng mơ, hạt đỗ phụng rang giã dập màu vàng sẫm. Cọng rau húng xanh đậm nhưng gân lá màu tím phớt. Nồi nước chan giữ lửa riêu riêu, mùi thơm phưng phức, vừa bước vào quán đã nghe thèm.

Nhưng muốn làm người ăn sành điệu thì hãy bắt đầu với việc bẻ cái bánh tráng làm tư, cho tương ớt vào tô mì, ít hay nhiều còn tuỳ khẩu vị. Thêm vào ít rau xanh, vắt một chút nước chanh, đừng quên ớt và hành chua cù lao Ré.

Đảo qua các thứ bằng đôi đũa tre dân dã. Có gì đó đã bắt đầu rịn rịn nơi đầu lưỡi. Vậy thì hãy nhẹ nhàng  gắp một gói ram nhỏ vừa bằng ngón tay út đưa lên miệng để được thưởng thức cái ngon của món bánh tráng mỏng cuốn thịt băm với nấm tai mèo rồi bỏ chảo dầu, thưởng thức cả cái âm thanh khe khẽ, giòn giòn mà hình như phải nghe bằng… răng!

Món ngon vét cạn đáy nồi, đã có câu ngạn ngữ thiệt hay như thế. Nhưng với mì Quảng thì còn hơn thế. Cứ chậm rãi mà ăn. Thỉnh thoảng ngơi đũa, dùng tay bẻ một mẩu nhỏ bánh tráng cho vào miệng. Cái tô càng vơi thì sợi mì, nước chan với các thứ rau lá, gia vị càng quyện vào nhau, cả mùi lẫn vị. Ở quán mì bà Ngọc, hình ảnh một thực khách nào đó nghiêng tô mì, dùng chiếc muỗng mà vét cho cạn chút nước chan còn lại dưới đáy, chẳng có chi lạ lắm!

Tìm hàng quán mà ăn mì Quảng cho đúng điệu ở Quảng Nam hay Đà Nẵng thì chẳng quá khó. Ngồi bên bờ sông Vệ, tận Quảng Ngãi, vừa ngắm những hàng tre nghiêng bóng xuống dòng nước xanh trong mà thưởng thức tô mì Quảng cùng bằng hữu, kể cũng là cái thú bình dị, vừa thơm thảo hồn quê, vừa nhắc nhở mối quan hệ láng giềng, giao tình, ruột thịt Quảng Nam – Quảng Ngãi.

Du lịch, GO! - Theo Lê Hồng Khánh (Quảng Ngãi Online), internet

Read More

Bánh cuốn xứ Thanh

Đúng như tên gọi, nó là cái bánh cuốn thật sự, không phải loại bánh trải rộng ra rồi gấp gấp, cắt cắt. Nó được cuốn lại bởi bàn tay tài nghệ của những người con gái xứ Thanh.
Bột làm bánh là bột nước, phải xay bằng cối đá. Bột xay bằng máy xay công nghiệp thô sẽ làm cho bánh dày, không ngon. Nhân bánh làm từ thịt nạc vai, tôm tươi đã bóc vỏ và một chút hành, mộc nhĩ. Hành được xắt bằng tay, tao vàng rộm, không phải loại hành phi sẵn đóng trong hộp vốn có màu nâu sậm.

Nước mắm ngon, tốt nhất là nước mắm Tĩnh Gia, làm hoàn toàn thủ công, không có chất bảo quản, phẩm màu hay bột ngọt, một chút chanh, rắc lên mấy hạt tiêu bắc, thêm một vài miếng ớt đỏ tươi tạo nên một bát nước chấm sóng sánh vàng nâu màu từa tựa mật ong, có vị chua chua thanh thanh đặc trưng.

Bột ngon, nhân ngon và nước chấm ngon chưa đủ để tạo nên một cái bánh ngon. Nó còn phụ thuộc nhiều vào người tráng bánh. Người xứ Thanh không ăn bánh làm sẵn. Họ vào quán, đợi cô chủ tráng bánh và ăn ngay khi bánh vừa làm xong.

Dụng cụ làm bánh là một chiếc nồi đồng bịt vải màn chừa lại một khe nhỏ để thoát hơi nước, một chiếc muôi múc bột, một ống nứa được thoa mỡ để chống dính, một cái nong tre nhỏ lật ngược cũng được thoa mỡ để trải và cuốn bánh. Cô chủ quán múc một muôi bột, dùng chính cái muôi đó dàn bột thật đều trên lớp vải rồi đậy vung lại. 30 giây sau bánh chín, cô mở vung ra, dùng ống nứa khéo léo lấy bánh ra trải rộng trên mặt nong rồi múc bột thoa lên lớp vải làm cái bánh kế tiếp, đậy vung lại, rải nhân, cuốn bánh, xếp vào đĩa.

Khách đông mà chỉ một người tráng bánh nên không có động tác thừa, khéo léo đến từng chi tiết nhỏ, tựa như người nghệ sỹ, trong lúc miệng vẫn cười tươi, tiếp chuyện thực khách.

Bánh cuốn thành phẩm không quá to, không quá nhỏ, mặt bánh ướt ướt, mỏng tang như manh áo trắng người thiếu nữ, lồ lộ lớp nhân thật khêu gợi. Không ăn kèm với giò hay chả, không pha hương cà cuống vào nước chấm. Dùng đũa xắt đôi cái bánh, phần bột dẻo của hai nửa bánh còn dính vào nhau, chấm vào bát nước chấm và đưa lên miệng. Mùi thơm của gạo, hạt tiêu, vị ngọt của tôm và thịt, vị chua chua thanh thanh của nước chấm, ngon không thể tả!

Chiều nào xa quê, dừng bước bên quán nhỏ bên đường. Mùi hành phi thoang thoảng trong gió. Nhớ đến nao lòng món bánh cuốn quê nhà. Nhớ cảm giác cầm đũa chống cằm chờ đến lượt mình. Hơn hết là nhớ gò má ửng hồng, nhớ bàn tay ai thoăn thoắt bên những chiếc bánh trắng, trắng đến nõn nà! Bình dị và bình an.

Du lịch, GO! - Theo Gia Đình net, internet

Read More

Ra hòn Tre đừng quên món ốc cùi

Mùa hè đi du lịch biển, nếu có dịp ra hòn Tre (huyện Kiên Hải, Kiên Giang), thuộc quần đảo Nam Du, du khách sẽ được tận hưởng nhiều món hải sản ngon, lạ. Đặc biệt, có một loài ốc biển vừa ngon vừa rẻ nhưng ít người biết đến, đó là ốc cùi.

< Ốc cùi vừa mới đánh bắt.

Ốc cùi là một loài nhuyễn thể, vỏ sần sùi, dáng hình tam giác, sinh sống nhiều ở các vùng biển thuộc hòn Tre, hòn Lại Sơn... nhưng chỉ mới được khai thác gần đây do chính các tay sành điệu ẩm thực phát hiện.
Người dân hòn Tre thường chế biến ốc cùi thành hai món ăn độc đáo. Một là nướng chao, hai là hấp chín rồi lể lấy thịt trộn gỏi bắp chuối với vài loại rau thơm như quế, húng cây hoặc rau răm.

< Ốc cùi nướng chao tại hòn Tre.

Cầu kỳ hơn, có thể cho thêm tôm luộc, hành củ và tỏi phi trộn đều với nước mắm chua cay. Món này cuốn bánh tráng chấm với nước mắm cá cơm chính hiệu xứ hòn mới cảm nhận hết mùi vị đặc trưng của ốc.

Còn muốn ăn “bụi”, nhóm bạn ra thăm đảo cứ mua vài ba ký, thêm mớ rau rừng, vài trái dưa leo, xoài sống, chao, nước chấm… và một bếp gas rồi tìm một bãi biển lý tưởng, lót vài ba tờ báo bày trận...

< Ốc cùi trộn gỏi bắp chuối.

Mọi người ngồi bệt xuống cát, quây quần bên nhau, nướng đến đâu ăn đến đó, vừa thưởng thức cái hương vị nồng nàn xứ biển, vừa thêm một cốc rượu cho nóng máy rồi cùng nhau dô ta... sẽ không gì thú vị bằng!

Về hàm lượng dinh dưỡng của ốc cùi cũng khỏi phải chê, thịt ốc cùi mềm, mùi vị thơm ngon độc đáo không thua gì các loại ốc len, ốc hương, sò lông, sò huyết...

Mới lạ nhưng ốc cùi nướng chao hoặc làm gỏi đều là những món ngon “danh bất hư truyền”, chỉ ăn một lần cũng đủ để du khách sau hành trình ra đảo về còn vương mãi dư vị của hòn Tre.

Du lịch, GO! - Theo Hoài Vũ (báo Tuổi Trẻ)

Read More

Chợ hải sản 'ăn liền' ở Đà Nẵng

Đà Nẵng nổi danh bởi nhiều địa điểm du lịch hấp dẫn, bên cạnh đó, các món hải sản phong phú, tươi ngon cũng là "điểm cộng" cực hút khách.

< Những gian hàng nằm ngay trên bờ biển với các mặt hàng rất phong phú.

Ở Đà Nẵng có rất nhiều khu chợ bán đồ hải sản, nhưng có một khu chợ vô cùng độc đáo, là điểm dừng chân quen thuộc của người địa phương lẫn khách phương xa, với hàng chục loại hải sản từ các loại sò, ốc, ghẹ, đến các loại cá, tôm, mực cực kỳ tươi ngon và hấp dẫn.

< Ốc hương.

Điểm đặc biệt của khu chợ này chính là người bán “hô giá nào thì trả giá ấy”, hiếm khi có ai kỳ kèo thêm bớt làm gì, bởi giá cố định. Vì vậy việc mua bán diễn ra cực kỳ gọn lẹ.

< Seo (tức là sò điệp) giá chỉ 120.000 đồng/kg.

< Hàu có giá 50.000 đồng/kg.

Thú vị hơn, ngay sau khi lựa chọn các loại hải sản mình thích, người bán sẽ “chỉ điểm” cho bạn một vài quán ăn nằm ở gần đó để mang đồ vừa mua tới chế biến theo ý thích, với giá mỗi món chỉ từ 20.000- 40.000 đồng. Có lẽ vì điều này mà rất nhiều người gọi vui đây là chợ hải sản “ăn liền”!

< Sò huyết.

< Tôm hùm.

Khu chợ trên nằm ở ngã ba đường Hoàng Sa giao với Lê Đức Thọ, sát bờ biển, thuộc phường Thọ Quang, quận Sơn Trà, Đà Nẵng. Nói là khu chợ, nhưng thực ra ở đây chỉ gồm có hai ba gian hàng, mỗi gian được dựng bạt lên thành một quán nhỏ, trong đó bày đủ các loại hải sản vừa được đánh bắt.

< Tu hài.

Bình thường thì chỉ có hai ba gian hàng thế này, nhưng vào những ngày đánh bắt được nhiều thì còn có thêm bốn năm người nữa đến bán, ngồi thành một dãy ngay ngắn, trật tự, hầu như chẳng bao giờ có chuyện tranh giành khách của nhau.

< Cân ký, trả tiền.

Bên trong mỗi gian hàng, người ta bày các loại hải sản ra từng thau nhỏ, có ống oxi để giữ chúng được tươi sống. Khách đến mua hỏi loại nào thì nói giá loại đó, đồng ý thì bỏ lên cân, cứ như vậy đến khi khách mua xong những thứ đã chọn.

< Các quán nhậu thế này đều chỉ lấy giá chế biến trung bình từ 20.000 - 40.000 đồng/ mỗi món.

Nhìn các loại hải sản đều còn tươi sống, với đầy đủ chủng loại vô cùng bắt mắt, chẳng mấy ai cưỡng lại được việc “mạnh tay chịu chi” để mua về những loại hải sản mình yêu thích.

< Nghêu nướng mỡ hành.

Sau khi chọn mua các loại hải sản mình thích, khách được người bán chỉ chỗ để mang đồ đến chế biến, thường những người bán ở đây đều có quán hoặc có người nhà bán quán ngay gần đó, nên chỉ sau một cuộc điện thoại, sẽ có ngay một người chạy xe máy đến tận chỗ đưa khách đi và ghi lại yêu cầu chế biến từng món mà khách yêu cầu.

< Tôm nướng.

Bạn cũng có thể không cần theo lời chỉ dẫn của người bán, bởi ngay phía đối diện khu vực này là một hàng dài các quán nhậu bình dân, chỗ ngồi hướng ra biển lộng gió, tha hồ cho bạn lựa chọn!

< Cồi mai nướng mỡ hành.

Tùy theo ý thích, khách có thể dặn bếp chế biến các món hấp, nướng, rang muối, xào me… kiểu gì bếp cũng có thể làm rẹt rẹt!

< Một ký nghêu làm thành được hai dĩa nghêu nướng mỡ hành đầy ắp, giá chỉ 90.000 đồng.

Giá mềm nhưng không vì thế mà bếp làm sơ sài, món nào được đem ra cũng đủ đồ màu, từ rau thơm đến miếng ớt, dĩa muối tiêu chanh và đầy đủ các loại gia vị ăn kèm cực kì hấp dẫn!

< Không khó để thấy cảnh dân nhậu vào tận bếp phụ nướng với ông chủ cho nhanh có mồi.

Trong thời tiết oi bức của mùa hè, bạn hãy thử ghé Đà Nẵng để tự mình trải nghiệm cảm giác thú vị của việc tự tay lựa mua các loại hải sản tươi ngon, mang lên chế biến tại chỗ và thưởng thức giữa gió biển lồng lộng.

< Chỗ ngồi hướng ra biển, mát rượi.

Ngồi hít hà mùi thơm của các món ăn được chế biến tại chỗ, nguyên liệu tươi ngon đã mang lại mùi vị không thể nào chê được, quan trọng hơn là với giá cả cực kì “mềm”, còn gì tuyệt vời hơn thế!

Du lịch, GO! - Theo Hạnh Chi (iHay.Thanhnien)

Read More